Ieder van ons heeft wel eens de ervaring gehad dat de angst voor pijn… die pijn erger kan maken. Pijn kan dus groter gemaakt worden. Maar kun je de pijnbeleving ook kleiner maken?
Pijn ervaren heeft mij altijd verwonderd en bezig gehouden.
Ermee experimenterend ontdekte ik dat ik bij pijn eigenlijk vaak “nee!” zei.
Wat er was, wilde ik niet ervaren… of door angst… of door schrik…
Ik hield het voelen af… en de pijn werd er niet minder van…
Dus langzamerhand werden me een paar zaken steeds duidelijker:
- Hoe kan ik weten of ik werkelijk voel wat er te voelen is… wanneer ik ervan wegvlucht?
- Hoe weet ik of er “tussen mijn oren” niets iets anders van die pijn gemaakt wordt dan wat het werkelijk is?
- Waar bestaat pijn uit?
- Kan ik zelf de pijn van angst en schrik eraf afhalen?
Om alles te bewijzen, nam ik jaren geleden een moedig besluit: bij een nieuwe, enorme pijn zou ik eens secuur gaan waarnemen en voelen wat het nou werkelijk was.
Ik zou “het” gewoon “proeven”, ervaren zonder erover na te denken.
Het was dus wachten op een pittig ongeluk…
Op een dag gebeurde het volgende:
Het was een warme zomerse dag in 1999 en ik droeg slippers. Ik zocht wat in de berging toen er plotseling een moker van de bovenste plank viel. In een reflex trok ik mijn voet weg, maar helaas: dat zware gewicht viel razendsnel en raakte de kleine teen van mijn rechtervoet.
Als een bom sloeg-ie in! Shock! 
Ik schreeuwde ogenblikkelijk van schrik en pijn maar gelukkig herinnerde ik mij meteen de ooit voorgenomen taak: laat alle schrik en angst varen en concentreer je op de gewaarwording.
Dit was het moment waarop ik gewacht had.
Meteen was dat wat ik ‘pijn’ noemde verdwenen.
Wel was er een intense hitte in dat teentje dat zo ongenadig hard was getroffen!
Een zwellende druk!
Het was er verscheurend, brandend, stekend!
Het kneep en knelde en irriteerde!
Tintelend. Prikkend.
Mijn ademhaling stokte!
Ik begon te puffen als een barende vrouw om goed bij de gewaarwordingen te kunnen blijven… het was bijna niet te verdragen.
Ik wou krabben, erop drukken, met ijs koelen – ja… ik wenste zelfs even dat die teen eraf was om maar alles voorbij te laten zijn – maar slaagde erin elke neiging tot weglopen en niet-voelen te weerstaan en telkens weer terug te komen bij die pure gewaarwording: die van een intens bezeerd stukje vlees en bot.
Mijn benen trilden, maar ‘het zeer’ werd al snel minder intens. Net zoals bij je dessert je eerste hapje vanillevla het lekkerst is… en die smaak na drie tot zeven happen al behoorlijk minder duidelijk “doorkomt”.
Er was echter geen pijn geweest zoals ik heftige pijn “normaal” ervoer.
Wat het wel was: ongemakkelijk wee.
Duidelijk was dat mijn teen hard geraakt was.
Duidelijk was dat het hele gebied in rep en roer was.
Maar door weg te blijven bij schrik en angst realiseerde ik me dat pijn inderdaad een paar lagen kent.
Opvallend vlug – na twee dagen – kon ik alweer mijn schoen aan en als ik zat, vergat ik dat dappere teentje helemaal.
Bij het opstaan en lopen werd ik er pas weer aan herinnerd.
Ik accepteerde dat het nog wel even tijd nodig had voordat ik er niets meer van zou voelen. Ik erkende het natuurlijke verloop van genezing. En trots was ik: ik kan alles aan!
Hoe ervaar jij pijn en hoe diep heb je dat onderzocht in je eigen gewaarwordingen?
Herken je dit?
Wil je er hieronder iets over schrijven?
Wat is pijn voor iedereen is pijn anders en verschillend! Sommige hebben juist een hoge pijngrens en sommige juist helemaal niet! Als ik naar me zelf kijk heeft pijn veel met angst te maken ik ben bang voor de tandarts dus voel de pijn! Als ik van de trap val voel ik pijn maar kan dat doorstaan misschien raar voorbeeld maar is me eigen belevenis hoe ik pijn er vaar! Als je je bewust maakt van je pijn dat je dat op het moment hebt voel je het ook meer vandaar ik bij de tandarts altijd pijn hen van wegen me angst er te bewust mee bezig! Misschien is dit niet wat er bedoelt word maar schrijf graag wat er in me op komt! Groetjes Jolanda
Dank je wel, Jolanda, voor je openhartige reactie.
Je schrijft: “Als je je bewust maakt van je pijn dat je dat op het moment hebt voel je het ook meer… vandaar ik bij de tandarts altijd pijn hen van wegen me angst er te bewust mee bezig!”
Dat is inderdaad precies waarop ik hierboven ook doel.
Door de angst voor pijn bij de tandarts, wordt die pijn alleen maar erger. Wanneer je echter bewust kunt worden van alleen maar die lichamelijke gewaarwordingen – zonder angst – dan moet die pijn minder worden… dat kan niet anders!
Pijn ervaren is een bijzondere opgave. Zeker wanneer je chronische pijn hebt. Het was voor mij een grote stap om die pijn te laten zijn en te gaan bekijken in al zijn facetten. Wat was het nou eigenlijk waar ik last van had? Door afstand te nemen en me niet te laten meevoeren met de pijn, maar het te zien zoals het was kon en kan ik er beter mee omgaan. Het was en is soms nog steeds niet prettig, maar door mezelf hierin te oefenen heb ik een betere ‘relatie’ gekregen met pijnen die ik vroeger had en kan ze nu voorkomen, ermee leven of beschouw ze niet meer als pijn. Het is een bijzondere vorm van ziektemanagement geworden en heeft me minder angstig gemaakt. Ik herken uw verhaal dus…. En….. ik vind het inmiddels soms zelfs spannend waar de pijn me naar toe leidt. Ik ontdek steeds weer nieuwe elementen van mezelf en mijn lichaam.
Dank, Irene, voor uw vertrouwen en openheid! Veel nieuwe en bijzondere ontdekkingen toegewenst!